sielskie ogrody romantyczne ogrody w mieście i na wsi

Sielski ogród jest zacisznym miejscem prawdziwego spokoju, ucieczki i schronienia przed zgiełkiem i zamętem codziennego życia. „Sielskie ogrody" prezentują 16 oryginalnych i zróżnicowanych projektów, wskazując drogę, która prowadzi do pięknego i jednocześnie praktycznego ogrodu.

Żaden inny styl ogrodowej aranżacji nie budzi więcej emocji i nie działa równie silnie na wyobraźnię, co ogrody sielskie. Przesiąknięte romantycznym klimatem, wyidealizowane przez ludzi pióra są źródłem inspiracji dla malarzy. Ich magia stanowi też nieodpartą pokusę dla projektantów ogrodów na całym świecie; przez ponad dwa stulecia nie wyszły również z mody. Wśród zgiełku i zamętu współczesnego stylu życia, nacechowanego gorączkowością i szaleńczym tempem, cicha i niczym nie zakłócona idylla „tradycyjnych" sielskich ogrodów zyskała walor niemal mityczny.

Tematem obrazu przywoływanego przed oczyma wyobraźni jest furtka z łukiem uformowana ze strzyżonego cisu lub obrośnięte pnączem wejście prowadzące na ścieżkę z ubitej ziemi lub wyłożoną kamiennymi płytami o nieregularnym kształcie, która prowadzi do bielonej chaty krytej strzechą. Nad drzwiami kolejny tuk podpiera dalsze pnącza - być może róże, powojniki lub wiciokrzew (kapryfolium), a przy ścianie poprowadzone jest starannie drzewo owocowe - śliwa, jabłoń lub grusza. Po obu stronach ścieżki urządzone są rabaty, podzielone bocznymi ścieżkami. Nigdzie nie widać trawnika, drzewo owocowe rzuca cień i stwarza podporę dla gatunków pnących; motywem o bardziej formalnym charakterze są formowane cisy (jeden lub dwa). Wzdłuż obrzeży rabat wysadzone są kwiaty jednego rodzaju, np. goździki lub bratki, a rabaty kwiatowe wypełnia tryskająca życiem mieszanina samosiejnych roślin jednorocznych, bylin oraz ziół - nowe okazy są sadzone tam, gdzie znajdzie się miejsce. Na innych grządkach rosną liczne warzywa, wysadzone - w przeciwieństwie do kwiatów - w równych rzędach, stanowiąc element ogólnej harmonii i wnosząc kontrast formy, kolorów i faktury, tworzących całość sielskiego ogrodu.

Uzupełnieniem sielankowej scenerii są urokliwy szczebiot i ćwierkanie ptaków oraz senne buczenie pszczół. Taki właśnie obraz sielskiego ogrodu - spokojny, relaksujący i kojący - nosi w sobie każdy z nas, obraz oazy spokoju.

Tego rodzaju sielskie ogrody wciąż można spotkać w wioskach z malowniczych pocztówek, zarówno w Wielkiej Brytanii, jak i na wschodnim wybrzeżu USA (zwłaszcza w Maine, Massachusetts, Connecticut i New Hampshire), ale jest to tylko jedno z wcieleń ogrodów w tym stylu. Autor wyraża nadzieję, że na stronach tej książki uda mu się pokazać, że ogrody o założeniu sielskim są czymś więcej, niż tylko retrospektywą oraz, że potrzebom obecnych projektantów odpowiadają jak nigdy wcześniej.

Ogród w stylu sielskim stanowi fizyczną manifestację określonego stanu ducha. Zawiera w sobie kwintesencję cech dekoracyjnej aranżacji ogrodowej - jest oazą piękna i spokoju, rajem na ziemi. Nie istnieją ścisłe reguły tworzenia tego stylu, ze względu na jego pragmatyzm, wszechstronność i elastyczność, Liczba odmiennych interpretacji jest przeogromna, istnieje również możliwość adaptowania tego stylu do indywidualnych gustów i do warunków otoczenia. Prezentuje się on równie naturalnie w scenerii miejskiej, jak i wiejskiej przestrzeni, na dużej i małej powierzchni. Co więcej, styl sielski rozwijał się przez z górą 200 lat i przekazuje współczesnym projektantom tego typu ogrodów bogatą schedę, z której mogą czerpać pomysły i inspirację. Jednocześnie nie wyklucza sięgania po gatunki i materiały stosowane w nowoczesnych projektach.

Bez względu jednak na konkretny kształt i formę, ogród w stylu sielskim cechuje się prostotą i kreatywnością, nie wymaga dużych nakładów, a jego pielęgnacja jest stosunkowo łatwa.

Być może jednak powinniśmy zacząć od początku i zadać pytanie, co właściwie rozumiemy pod pojęciem ogrodu sielskiego? Jeśli za podstawę definicji posłuży „tradycyjny" angielski ogród sielski, wypełniony bujną mieszaniną roślin ozdobnych i użytkowych, wtedy będziemy mieli do czynienia z ogrodem, który wbrew powszechnemu przekonaniu nie sięga korzeniami zbyt daleko, Na dobrą sprawę brak jest źródeł pisanych na ten temat wcześniejszych niż druga połowa XVIII wieku. Z pewnością małe ogrody istniały już wcześniej, lecz albo należały do możnych i kryty się za murami średniowiecznych zamków, albo - gdy byty uprawiane przez zwykłych śmiertelników - hodowano w nich głównie gatunki służące przetrwaniu. Ogród sielski, w którym rośliny sadzi się wyłącznie ze względu na ich walory ozdobne, wiąże się zawsze z dwoma aspektami.

Po pierwsze, jego właściciel dysponuje dostatecznymi dochodami, by pozwolić sobie na zakup jadła i nie musi poświęcać grządek na własną uprawę warzyw; po drugie, założyciel ogrodu ma dostatecznie dużo wolnego czasu, by móc cieszyć się ogrodem. Zatem ogrody sielskie nigdy nie były domeną biednych mieszkańców wsi. Znajduje to potwierdzenie w najwcześniejszej angielskiej publikacji poświęconej ogrodom. Książka Thomasa Tussera A hundreth good pointes ofhusbandrie ukazała się w 1577. Tytuł wskazuje, że jej adresatem byt drobny farmer (ang. husbandman) lub rodzina zamieszkująca na wsi. Należy wszelako przypomnieć, że w Anglii epoki Tudorów na zdobycie umiejętności czytania oraz kupno książek mogli sobie pozwolić wyłącznie ludzie zamożni. Wobec tego pojawia się dylemat, dla kogo tak naprawdę wolumin ten został napisany? Chociaż Tusser określa swych czytelników jako farmerów, bliższa prawdzie będzie odpowiedź, że byli to ci, którzy pragnęli rozkoszować się niewątpliwymi urokami wiejskiej idylli - zapaleni ogrodnicy ze szlacheckim tytułem i niezależnymi dochodami, Wskazywałoby to na fakt, że już wtedy istniała potrzeba kreowania „stylu życia".

Po drugiej stronie Atlantyku sytuacja wyglądała inaczej, Pierwsi osadnicy w koloniach musieli uprawiać rośliny, by przeżyć. Nie spodziewano się entuzjastycznego podejścia rdzennych mieszkańców Ameryki do dzielenia się własnymi płodami i technikami ich uprawy; pierwsze ogrody osadników miały charakter użytkowy; hodowano w nich gatunki pokarmowe, lecznicze oraz użytkowe. Tym sposobem upodobniły się one do angielskich odpowiedników. Wiele roślin również wyemigrowało za ocean. „Sielskie" ogrody nie były jednak w Ameryce igraszką arystokratów, lecz instrumentem przetrwania. G. Taylor w pracy Old-fashioned Gardening (1912) stwierdził, że te wczesne ogrody urządzano w pobliżu domostw; otaczano je drewnianym płotem ze sztachet lub żerdzi, chroniąc przed pasącymi się wieprzami i krowami. Każda wolna piędź ziemi była w nich obsadzana roślinami warzywnymi oraz kwiatowymi.

sielski ogród
wstęp

projekty tematyczne
ogród tradycyjny
ogród gobelinowy
ogród warzywny (potager)
ogród romantyczny
ogród wiejski
ogród formalny
ogród malarski
ogród nowoczesny
projekty użytkowe
ogród aromatyczny
ogród dziki
ogród ziołowy
ogród na suche plony
ogród na kwiaty cięte
ogród całoroczny
ogród dla leniwych
ogród suchy

rośliny do ogrodu sielskiego

źródła ilustracji

indeks